RYCHTER-JANOWSKA Bronisława

RYCHTER-JANOWSKA Bronisława BIOGRAFIA

Tytuł:

W niedzielę

Technika:aplikacja sukienna, wełna
Wymiary:45 x 58 cm
55,5 x 69 cm (z oprawą)
Uwagi:
Sygnowany l.d.: "B. RYCHTER-JANOWSKA."

Makata była eksponowana na wystawie "Dworki, pejzaże, portrety. Twórczość Bronisławy Rychter-Janowskiej" w Muzeum Okręgowym w Nowym Sączu (obecnie Muzeum Ziemi Sądeckiej) od 1 lipca do 1 października 2022 roku.
Praca jest reprodukowana w katalogu wystawy "Dworki, pejzaże, portrety. Twórczość Bronisławy Rychter-Janowskiej" (red. E. Ross-Pazdyk, A. Florek. J. Stasiek-Harabin, Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu, Nowy Sącz 2022, s. 99).

OPIS PRACY:
Twórczość Bronisławy Rychter-Janowskiej znana jest przede wszystkim z barwnych, wypełnionych słonecznym światłem wnętrz polskich dworków szlacheckich.
Aktywność artystki związana ze sztuką tkaniny stanowi zdecydowanie mniej znany obszar jej działalności. Wykonywane przez Bronisławę Rychter-Janowską kompozycje nazywane w ówczesnej prasie "obrazami malowanymi suknem" stanowiły ewenement na tle twórczości artystycznej omawianych czasów. Pierwsze z nich zostały wykonane w 1902 roku, a trzy lata później krakowski Salon Malarzy Polskich wydał "wzornik" z projektami kilkunastu makat w pomniejszonej skali. We wstępie do pierwszego wydania artystka napisała: Zawsze pragnęłam, aby już najszersze sfery naszego społeczeństwa zaznajomiły się z tą techniką artystycznych robót ręcznych, aby w naszych polskich izbach były swojskie dekoracje o miłym i artystycznym wyglądzie.

Prezentowana praca pt. "W niedzielę" stanowi przykład makaty wykonanej metodą aplikacji, polegającej na naszywaniu na siebie poszczególnych, wykrawanych z tkaniny elementów, w celu zbudowania głębi i nadania dziełu malowniczego charakteru. Istotnie, makaty Bronisławy Rychter-Janowskiej przypominają prace malarskie. Dzieje się to dzięki właściwemu doborowi form i kolorów, który pozwalał na zbudowanie perspektywy, ukazanie gry świateł i ceni oraz uchwycenie ruchu pojawiających się w kompozycjach postaci. Sama artystka postrzegała stosowaną technikę jako znacznie bardziej wymagającą niż malowanie. Materia tkaniny była bowiem trudniejsza w kształtowaniu niż plastyczna farba olejna.
Tematyka makat tworzonych przez Bronisławę Rychter-Janowską obracała się wokół widoków natury, wsi i jej mieszkańców. Oferowana w katalogu praca "W niedzielę" porusza właśnie tą tematykę. Górski pejzaż zimowy z widokiem drewnianego kościoła o dachach pokrytych śniegiem został wzbogacony o przedstawienia licznych postaci zmierzających do świątyni na nabożeństwo. Doskonała obserwacja i przełożenie jej na materię pozwala widzowi odczuwać atmosferę mroźnego dnia. Zgarbione sylwetki ludzi zdają się chronić przed zimnym wiatrem, próbując jak najszybciej dotrzeć do wejścia świątyni, pomimo utrudniających chód połaci śniegu. Doskonale zróżnicowane proporcje budują złożoność sceny. Szczególną uwagę zwraca też podpis, który - chociaż wykonany został przez artystkę przy użyciu nici - doskonale oddaje charakter malarskich sygnatur Bronisławy Rychter-Janowskiej.

x
«
»